Begripsvorming

kern: begrijpen dat delen herhaald aftrekken is

  • zowel in opdeel- als verdeelsituaties
  • wat betekent de deelsom 24:4=?
    • kun je daar een verhaal bij bedenken?
    • hoe ziet dat eruit op de getallenlijn?
    • wat is de vraag?
    • kern: delen door 4 betekent: hoe vaak past 4 erin, hoe vaak kan ik 4 eraf halen? (dat kan 6x)
    • bij 24:4=6 hoort de keersom 6×4=24

Sprongen zowel heen als terug laten maken op de lijn!

  • begrip van rekentaal (:)
  • voorbereidend delen in contexten
  • doe-activiteiten: verdelen en opdelen en deeltaal daaraan koppelen
  • bij kale deelsommen contexten bedenken
  • kale deelsommen oplossen met materiaal en koppeling leggen tussen getallen uit kale som en materiaal
  • kale som oplossen met
    • tekening / schets
    • koppeling leggen tussen getallen uit kale som en tekening / schets
    • kale som oplossen op getallenlijn en koppeling leggen tussen getallen uit kale som en de getallen

Basisstrategie: splitsen

     364 : 7 =
       ^
350   14

350 : 7 =
14 : 7 =

Bij kolomsgewijs delen maximaal 3 stappen nemen:

  1. 100-tal
  2. 10-tal
  3. losse.

Zorg er altijd voor dat de strategie wordt begrepen.

Procedure ontwikkeling

Vanaf groep 5 

Basisstrategie: keersom zoeken
  • Let op: deze strategie moet wel begrepen worden!
  • De leerling moet begrijpen dat er een relatie is tussen een deelsom en een keersom.

Bij het aanleren van strategieën stel je jezelf altijd 3 vragen:

  1. Gebruikt de leerling de strategie?
  2. Beheerst de leerling de strategie? (goed uitvoeren)
  3. Begrijpt de leerling de strategie?

Enkele voorbeelden

  • Delingen als 42:3 waarbij 42 gesplitst wordt in 30 en 12
  • Delingen als 102:3 waarbij 102 gesplitst wordt in 90 en 12
  • Delingen als 240:8 naar analogie van 24:8
  • Kolomsgewijs delen goed opbouwen met maximaal aantal stappen (100-tal, 10-tal, losse)
  • Deelsommen met rest altijd aanbieden in een context en navragen wat de rest dan betekent. N.B. een goede context bedenken bij deze sommen is lastig! Let hierbij goed op de vraagstelling: wat wil je weten en wat betekent het antwoord?

Enkele aandachtspunten

  • Automatiseren van alle deeltafels is een must!
Problemen met delen ontstaan als:
  • de leerling onvoldoende begrip heeft van delen en delen niet ziet als herhaald aftrekken (15:5 hoe vaak kan ik 5 van 15 afhalen? 3 x. Hulpsom is 3×5)
  • de leerling de tafels onvoldoende beheerst
  • de leerling de relatie tussen delen en vermenigvuldigen niet herkent
    • 14:3=5 rest 1 > wanneer de leerling begrijpt wat delen is, gebeurt dit niet!